Żylaki – problem prawie co drugiej Polki

dr n. med. Marek Karczewski - Luty 11, 2011

Doktor Marek radzi:

Choroby żył stanowią bardzo poważny problem, głównie w krajach rozwiniętych. Ogólna nazwa dla chorób krążenia żylnego, to przewlekła niewydolność żylna (chronic venous insufficiency)  i polega na zaburzeniu odpływu krwi z kończyn dolnych, co powoduje zastój krwi w żyłach powierzchownych i głębokich oraz powstawanie zmian skórnych i podskórnych. Statystycznie, choroby żył występują w Polsce u ponad 50% kobiet i 40% mężczyzn.

Żylaki i teleangiektazje to dwie postacie przewlekłej niewydolności żylnej. Żylaki to równoczesne poszerzenie i wydłużenie naczynia żylnego, które ma kręty przebieg i powoduje zaburzenia przepływu krwi. Rozróżniamy żylaki pierwotne, wtórne oraz wrodzone. Szereg czynników wpływa na rozwój żylaków i są to : płeć (żylaki występują od 1,5 do 3,5 częściej u kobiet niż u mężczyzn), wiek (częstość występowania żylaków wzrasta z wiekiem), ciąża (częstość wzrasta z ilością porodów i zmniejszeniem okresów między porodami), czynniki genetyczne (mają wpływ w 50-70%), pozycja stojąca i siedząca w pracy, czynniki hormonalne (estrogeny i progesteron, które powodują rozszerzenie naczyń i zwiększenie rozciągliwości ścian żył), wysoka temperatura zewnętrzna.

Aby zahamować rozwój żylaków musimy zmienić nasz styl życia, przyzwyczajenia i stosować ogólną profilaktykę. Aktywność ruchowa ma tu znaczenie podstawowe. Należy unikać długiego stania i siedzenia.  Wskazane jest unoszenie nóg  w czasie przerw w pracy, codziennie spacerowanie  albo uprawianie sportu  (jogging, pływanie, jazda na rowerze). Wyższe ułożenie nóg w nocy (uniesienie o ok.  10-20 cm i uzyskanie kąta 10 stopni), noszenie od rana pończoch lub rajstop przeciwżylakowych.  Niska temperatura powoduje obkurczenie żył – zimną kąpiel lub zimny prysznic należ traktować jako codzienną profilaktykę niewydolności żył. Należy nosić luźne ubrania, które nie ograniczają ruchów, buty na niskim obcasie < 3cm, dostosowane do cech anatomicznych stopy. Zalecany sport to: spacerowanie, jogging, pływanie, jazda na rowerze, narciarstwo biegowe, taniec, golf. Niekorzystne dla naszych nóg dyscypliny sportowe to: piłka nożna, rugby, sporty walki. Dodatkowo należy unikać kąpieli słonecznych, sauny, kąpieli termicznych (jeśli jednak korzystamy z nich, to przed i po zabiegu należy zastosować leżenie i zimny prysznic). Z zabiegów fizykoterapeutycznych korzystne są: bierne ruchy kończyn dolnych, klasyczny masaż kończyn, drenaż limfatyczny, przerywany ucisk pneumatyczny.

W leczeniu chirurgicznym żylaków stosuje się:

Stripping – Operacja polega na usunięciu przyczyny cofania się krwi (refluksu), głównie żyły odpiszczelowej lub odstrzałkowej odpowiednią sondą.  Powikłania po leczeniu operacyjnym: krwiaki w miejscach usuniętych żył (ustępują w ciągu kilku do kilkunastu tygodni), zaburzenia czucia związane z uciskiem lub uszkodzeniem nerwów czuciowych, wyciek chłonki, zakażenie (bardzo rzadko), zakrzepica żył głębokich (stąd w standardzie postępowania po operacji jest stosowanie heparyn drobnocząsteczkowych). Wyrywanie (stripping) żyły odpiszczelowej może powodować powstawanie blizn, duże krwiaki, przebarwienia i powstawanie nowych pajączków skórnych.
Miniflebektomię – Kosmetyczne usunięcie żylaków z bardzo małych nacięć skórnych,  z użyciem specjalnych haczyków do wydobywania żylaków. Ma zastosowanie w przypadku wydolnego ujścia odpiszczelowo-udowego (brak refluksu), lub równoczesnego zlikwidowania refluksu w żyle odpiszczelowej poprzez laserowe zamknięcie,  podwiązanie, ostrzyknięcie, lub stripping. Blizny pozostają niewielkie – rany zazwyczaj pozostają zaopatrzone plasterkami (steril-stripy).

Skleroterapię z użyciem Dopplera (echoskleroterapia) lub systemu podświetlania (Vein Lite) – Jest to sposób likwidacji zmienionych naczyń poprzez środki chemiczne podane do ich światła. Substancja ta uszkadza śródbłonek naczynia i prowadzi do miejscowego stanu zapalnego, który następnie doprowadza do włóknienia ściany i zmniejszenia średnicy i zarastania (zamknięcia) światła zmiany naczyniowej (żylaka, pajączka). Proces ten odbywa się w ciągu kilku tygodni.  Skleroterapią można likwidować: drobne poszerzenia w układzie żylnym (żylaki siateczkowate, pajączki), poszerzenia żylakowe,  refluks w zakresie żyły odpiszczelowej i odstrzałkowej przy nieznacznie poszerzonej średnicy, żylaki u osób starszych. Przeciwwskazaniami do skleroterapii są: ciąża, przebyta zakrzepica żylna lub zatorowość płucna, zaburzenia krzepnięcia (trombofilia), proces nowotworowy i choroby układowe, uczulenie na lek obli terujący, niedokrwienie kończyn, zakażenie skóry, obrzęk chłonny. Po zabiegu kończynę się bandażuje pozostawiając ucisk do następnego dnia, oraz bandażowanie w ciągu dnia przez ok. 5-7 dni. Zaleca się normalną aktywność w tym czasie (chodzenie). Metoda jest minimalnie bolesna ze względu na cienkie igły używane do ostrzykiwania. Istnieje możliwość wystąpienia przebarwienia skóry (do 30%) lub powstanie wtórnych teleangiektazji (matting). Może też dojść do ponownego udrożnienia (rekanalizacja), co wiąże się z koniecznością ponownego zabiegu skleroterapii (więcej informacji znajdziesz tutaj: http://solumed.pl/ostrzykiwanie-zylakow-skleroterapia/).

Laserowe leczenie

  • żylaków (ELVeS– laser wewnątrznaczyniowy) – Zabieg może być wykonywany jedynie przez wykwalifikowanego chirurga – flebologa, w warunkach sali operacyjnej lub zabiegowej, w znieczuleniu miejscowym, podpajęczym lub ogólnym. Forma znieczulenia zostaje ustalona w trakcie rozmowy z pacjentem. Jest to najnowocześniejsza metoda leczenia, obarczona najniższym odsetkiem powikłań. Pozwala na szybki powrót do normalnej aktywności i posiada najlepszy efekt kosmetyczny po operacji. Przeciwwskazania do zabiegu to skrzeplina lub tętniak w leczonym segmencie żyły, oraz choroba naczyń obwodowych  ( http://solumed.pl/laserowe-usuwanie-zylakow/ ).

Inne porady Doktora Marka dotyczące chorób żył znajdziesz tutaj: http://solumed.pl/zimowe-ferie-w-zdrowiu/

Zostaw wiadomość